Motor ketting klink gereedschap kiezen
Motor ketting klink gereedschap kies je niet alleen op prijs, maar vooral op kettingmaat, sluitschakel en stevigheid. Een motorketting krijgt veel kracht te verwerken. Een sluitschakel die scheef geperst is, te strak loopt of niet goed geklonken is, kan voor gevaarlijke situaties zorgen. Met passend gereedschap, een schuifmaat en de montagewaarden van de kettingfabrikant kun je de klus wél netjes en gecontroleerd uitvoeren.
Cliplink of klinkschakel
Voordat je gereedschap koopt of gebruikt, moet duidelijk zijn welke sluitschakel bij jouw ketting hoort. Een cliplink en een klinkschakel lijken op elkaar, maar de manier van borgen is heel anders. Volg daarom altijd de specificaties van de kettingset en niet alleen wat makkelijk lijkt te monteren.
Cliplink bij lichte toepassingen
Een cliplink wordt geborgd met een losse clip. Je ziet dit vaker bij lichtere motoren, brommers, crossmotoren en sommige offroadtoepassingen. Het voordeel is dat je geen kettingklinktool nodig hebt om de penkoppen uit te vormen.
- De gesloten kant van de clip hoort in de draairichting van de ketting te wijzen.
- De clip moet volledig in de groef van de pennen vallen.
- Na rijden in modder, regen of pekel is extra controle verstandig.
Bij zwaardere straatmotoren is een cliplink vaak minder geschikt. De ketting krijgt daar meer belasting door accelereren, snelwegritten en rijden met bagage of passagier.
Klinkschakel voor vaste montage
Een klinkschakel wordt blijvend vastgezet. De zijplaat wordt eerst op de juiste breedte geperst, daarna worden de uiteinden van de pennen gecontroleerd uitgezet. Daarvoor heb je motor ketting klink gereedschap met passende adapters nodig.
Het sterke punt van een klinkschakel is de vaste borging. Mits goed gemonteerd is dit voor veel moderne straatmotoren de veiligste en meest gebruikte oplossing. De foutmarge is wel klein: te ver persen maakt de schakel stroef, te weinig klinken geeft onvoldoende borging.
Wat je kettingset voorschrijft
De kettingset bepaalt wat je nodig hebt. Kijk op de verpakking, in de montage-instructie of bij de specificaties van de fabrikant. Let vooral op:
- kettingmaat, bijvoorbeeld 520, 525 of 530;
- type ketting, zoals O-ring of X-ring;
- type sluitschakel: cliplink of klinkschakel;
- voorgeschreven breedte en klinkmaat van de sluitschakel.
Gebruik geen willekeurige sluitschakel die “ongeveer past”. Bij afgedichte kettingen kunnen verkeerde onderdelen de O-ringen beschadigen, waardoor vet verdwijnt en slijtage sneller optreedt.
Welk gereedschap heb je nodig
Voor een kettingwissel heb je meer nodig dan alleen een klinktool. Je moet de oude ketting openen, de nieuwe ketting plaatsen, de sluitschakel op maat persen, de penkoppen klinken en de kettingspanning correct afstellen.
| Gereedschap | Waarvoor gebruik je het? |
|---|---|
| Kettingpons | Oude ketting openen of een ketting op lengte maken |
| Kettingklinktool | Zijplaat persen en penkoppen klinken |
| Adapters | Juiste ondersteuning voor ponsen, persen en klinken |
| Momentsleutel | Achteras en bevestigingen op juiste waarde vastzetten |
| Schuifmaat | Breedte en klinkmaat controleren |
Motor ketting klinken stap voor stap
Werk langzaam en meet tussendoor. Bij een motorketting is “ziet er goed uit” niet genoeg. De breedte van de sluitschakel en de diameter van de geklonken penkoppen moeten binnen de waarden van de fabrikant vallen.
Oude ketting losmaken
Heeft de oude ketting een cliplink, verwijder dan eerst de clip en haal de sluitschakel los. Bij een geklonken ketting slijp je de kop van één of twee pennen licht af en druk je de pen daarna uit met de kettingpons.
Controleer meteen de tandwielen. Haakvormige tanden, scherpe punten of ongelijke slijtage zijn signalen dat alleen de ketting vervangen geen goede oplossing is.
Nieuwe ketting plaatsen
Vergelijk de nieuwe ketting met de oude en controleer de lengte. Sommige kettingen worden langer geleverd en moeten op maat worden gemaakt. Tel zorgvuldig voordat je een schakel verwijdert.
Leg de ketting om het voortandwiel en achtertandwiel. Zorg dat de ketting niet gedraaid ligt en dat de uiteinden netjes bij elkaar komen.
Sluitschakel monteren
Breng montagevet aan als de fabrikant dat voorschrijft. Plaats de afdichtingsringen, schuif de sluitschakel door de kettingeinden en plaats daarna de buitenste ringen en zijplaat.
- Werk met schone handen of schone handschoenen.
- Laat O-ringen vlak liggen.
- Voorkom zand of vuil tussen ring en zijplaat.
Zijplaat persen
Pers de buitenste zijplaat in kleine stappen op zijn plek. Meet met een schuifmaat en vergelijk de breedte met een naastliggende schakel. De sluitschakel mag niet duidelijk smaller of breder staan dan de rest.
Te weinig persen geeft speling. Te ver persen knijpt de afdichtingsringen samen en maakt de schakel stug.
Penkoppen klinken
Plaats de juiste klinkadapter en vorm de penkoppen rustig uit. Controleer de voorgeschreven klinkdiameter van jouw kettingmerk. Die waarde verschilt per kettingtype.
Klink niet in één harde beweging. Draai een klein stuk, meet, controleer de vorm en ga pas verder als alles recht staat. Beide penkoppen moeten gelijkmatig uitgevormd zijn.
Schakel controleren
Beweeg de sluitschakel met de hand en draai het achterwiel rustig rond. De schakel moet net zo soepel over het tandwiel lopen als de andere schakels. Een knik of zwaar punt wijst meestal op te ver persen of een fout in de montage.
Kettingspanning afstellen
Stel de kettingspanning af volgens het instructieboekje van je motor. Meet op de voorgeschreven plek en zoek eerst het strakste punt van de ketting. Dáár stel je de vrije slag op af.
Controleer ook de uitlijning van het achterwiel. Zet de achteras daarna vast met de juiste aanhaalmomenten en controleer of de spanning na het vastzetten niet veranderd is.
Zo controleer je of de ketting veilig zit
Na het klinken volgt de belangrijkste controle. Kijk niet alleen naar de sluitschakel, maar meet en voel ook. Een fout gemonteerde schakel kan op het oog netjes lijken terwijl hij te strak loopt of onvoldoende geborgd is.
Vrije beweging van de schakel
De sluitschakel moet vrij kunnen bewegen. Draai het wiel langzaam rond en let op haperingen, tikken of een schakel die niet soepel om het achtertandwiel buigt.
- Geen knik bij de sluitschakel.
- Geen terugkerend tikje tijdens het draaien.
- Geen duidelijk stijver punt in de kettingloop.
Breedte van de sluitschakel
Meet de breedte van de sluitschakel met een schuifmaat. Vergelijk die met een gewone schakel ernaast en met de montagewaarde van de fabrikant. Vooral bij O-ring- en X-ring-kettingen is dit belangrijk, omdat de afdichtingen niet platgedrukt mogen worden.
Speling van de ketting
Meet de kettingspeling zoals jouw motorfabrikant dat voorschrijft. De meetmethode kan verschillen per model: zijstandaard, middenbok of belast meten maakt uit.
Een te losse ketting kan slaan en onrust geven. Een te strakke ketting belast lagers, keerringen en de uitgaande as van de versnellingsbak. Strakker is dus niet veiliger.
Controle na de eerste rit
Maak eerst een korte, rustige proefrit. Controleer daarna opnieuw de kettingspanning, de vrije beweging van de sluitschakel en de stand van de kettingspanners. Onderdelen kunnen zich na de eerste kilometers iets zetten.
Hoor je een afwijkend geluid of voelt de aandrijving onregelmatig, rijd dan niet door alsof het vanzelf verdwijnt. Controleer de montage opnieuw of laat er iemand met ervaring naar kijken.
Conclusie
Motor ketting klink gereedschap moet passen bij je kettingmaat, sluitschakel en manier van werken. Voor veel straatmotoren is een klinkschakel de juiste keuze, maar alleen als de zijplaat correct geperst wordt en de penkoppen binnen de opgegeven maat vallen. Werk rustig, meet met een schuifmaat en controleer na de eerste rit opnieuw de spanning en bewegingsvrijheid.
